Artificial Intelligence?

In het Noordbrabants museum zagen we een zeventiende-eeuws zelfportret van Thomas Willeboirts Bosschaert. Een mij onbekende schilder, die zichzelf in mijn ogen knap geportretteerd heeft. Ik heb er een tijdje naar staan kijken. Toen viel ineens mijn oog op de ietwat merkwaardige hand. In de begintijd van de met AI gemaakte afbeeldingen, kon je dat soms zien aan een extra been of een niet-kloppende hand. Nou, dit schilderij heeft ook zo'n hand. Kijk maar en tel de vingers. Of zien jullie het anders?

In shape

De tentoonstelling die oorspronkelijk mijn aandacht richtte op het designmuseum in Den Bosch, was In shape over ondermode en het schoonheidsideaal. Het behoeft geen betoog dat het ideaalbeeld van het lichaam nogal gewijzigd is door de tijd heen.

In één grote zaal wordt de aandacht van de bezoeker geleid naar verschillende lichaamsdelen: benen, taille, buik, billen en borsten.

Naast de tentoongestelde kledingstukken, trok een scherm met filmfragmenten nogal de aandacht. Het viel trouwens niet mee om foto's te maken, oude textiel is kwetsbaar dus is er weinig verlichting.

Weet je wat dit is? Een zwangerschapscorset!

Deze zakjes dienden om de billen voluminieuzer te maken.

De prent Lacing a dandy vond ik amusant.

Over het geheel genomen, vond ik het toch een beetje tegenvallen ondanks de verbindende teksten. Vooral de omvang van de expositie was veel kleiner dan ik gedacht had. Als je van een specifiek object de details wilt weten, moet je ze bij deze tentoonstelling opzoeken in de gratis te gebruiken catalogus. Het is begrijpelijk dat ze daarvoor gekozen hebben, want het zijn wel heel veel kledingstukken. Het aantal geëxposeerde corsetten bijvoorbeeld had wel wat kleiner gekund. De verschillen zijn subtiel in mijn ogen. We waren tamelijk snel uitgekeken, eigenlijk was Vorm en vaderland voor ons boeiender.

Vorm en vaderland

In het designmuseum in Den Bosch zijn momenteel twee tentoonstellingen, Vorm en vaderland en In shape. Eigenlijk kwamen we voor die tweede tentoonstelling en wisten we niets van de eerste. Het bleek echter een heel interessante en genuanceerde expositie te zijn die tot nadenken stemt.

De epiloog verwoordde heel goed waar het omdraait, vandaar dat ik het bord hier deels weergeef. Het gaat enerzijds om de politieke kant van het nationalisme en daar kun je je van alles bij voorstellen. Vroeger, maar ook zeker nu. Anderzijds is er een alledaagse kant van het nationalisme, bijvoorbeeld bij de trots op "onze" sporters. Eigenlijk is nationalisme in deze zin een onderdeel van ons aller identiteit.

Het designmuseum bezit natuurlijk allerlei voorwerpen die je in verband kunt brengen met nationalisme of trots op de eigen streek of het eigen land. Zoals de schitterend beschilderde wand van een Hindelooper kamer, onderdelen van de West-Groenlandse klederdracht voor vrouwen met mooi kralenwerk, een thobe oftewel "intifada-jurk".

Onderstaande maquette heeft een wat uitgebreidere toelichting nodig. Je ziet namelijk het ontwerp voor het parlement voor de New World Summit-Rojava. Rojava is een autonome regio in Noord-Syrië die voornamelijk door Koerdische groepen bestuurd wordt. Het is een experiment voor een "stateloze democratie" waarin verschillende groepen samenwerken zonder centrale autoriteit.

Hoe het er daar nu voor staat??

NB Vandaag staat er toevallig een groot artikel over deze tentoonstelling in de Volkskrant, onder de titel Logo des vaderlands. Het zoomt in op nationale symbolen en laat in verband daarmee heel andere tentoonstellingsobjecten zien.

Een stukje Den Bosch

Het zou pretentieus zijn om te zeggen dat we op een dagje Den Bosch hebben gedaan. Eigenlijk zijn het meer ontmoetingen met een paar interessante bezienswaardigheden die we toevallig tegen het lijf liepen, onderweg van het station naar de twee musea die wilden bezoeken.

Het Keershuis is zeker zo'n gebouw dat tot de verbeelding spreekt. Volgens de Bossche Encyclopedie heeft het 13e eeuwse fundamenten, 14e eeuwse bouwfragmenten en een grotendeels 15e eeuwse vorm.

Aan dit stukje zijmuur is de samenstelling uit allerlei elementen af te zien.

Op de hoek heeft Maria met haar kind een plaats gekregen. Voor mensen die in het zuiden van het land wonen waarschijnlijk een tamelijk normale zaak. Komend uit de Randstad kijk je ervan op.

Bijzondere architectuur zagen we ook bij het recentere Guardianenhof. Het is gebouwd in 1999 en ik vind het niet detoneren tussen de veel oudere bebouwing.

Hoewel we dit keer geen vaartochtje maakte over de Binnendieze, laat ik iets van de karakteristieke kademuren en onderdoorgangen zien.

Tot slot de vogel van Anne Wenzel die op het Anne Frankplein staat. Volgens de kunstenares liet ze zich inspireren door een fragment uit het dagboek van Anne Frank:
Dwaal van de ene naar de andere kamer, de trap af en weer op en heb een gevoel als een zangvogel, die z’n vleugels hardhandig uitgerukt zijn en die in een volslagen duisternis tegen de spijlen van zijn nauwe kooi aan vliegt. ‘Naar buiten, lucht en lachen!’ schreeuwt het in me.